Co to jest wstyd

wstydWstyd to emocja, która może być dekonstruktywna bądź konstruktywna. Pozytywny aspekt wstydu to jego ochronna funkcja, na zasadzie wyznaczenia granic naszych publicznych działań, natomiast, gdy wstyd przybiera negatywną formę to wówczas ogranicza, blokuje i powstrzymuje przed działaniami.

Źródło

Poczucie wstydu wynika z:
– niepewności,
– niskiej samooceny,
– lęku przed opinią innych,
– braku akceptacji,
– nieprzyjemnych doświadczeń z dzieciństwa, gdy słyszeliśmy przykre komunikaty (nie jesteś zbyt dobry, ani zbyt zdolny, niczego nie umiesz, źle to robisz),
– doświadczeń ze szkoły, gdzie panuje hierarchia, że ktoś jest lepszy czy gorszy.

Takie sytuacje skutkują nabieraniem negatywnych przekonań, które potem kładą cień na nasze życie. Tracimy zdolność do samoakceptacji i jesteśmy przekonani, że nie mamy siły oddziaływania na rzeczywistość.

Szukamy dowartościowań z zewnątrz lub „dołujemy” innych, żeby potwierdzić swoją wyższość. Wycofujemy się z jakichkolwiek działań lub stawiamy sobie coraz wyższe poprzeczki i nie doceniamy naszych sukcesów, gdyż stwierdzamy, że ile to może być warte skoro nam – nic nie znaczącym się udało. Jesteśmy autorami niepowodzeń, zaś sukcesy oddajemy innym.

Często wstydzimy się też tego, że po prostu się wstydzimy. Nie odreagowujemy stresu z nim związanego i potem mały bodziec uaktywnia poczucie wstydu, wywołuje całą reakcję kompletnie nieadekwatną do sytuacji i często przybierającą większą siłę.

Konsekwencje

Niejednokrotnie ze wstydu kłamiemy. Tworzymy fałszywe historie i udajemy kogoś innego. Odczuwamy potem wielki dyskomfort, że ktoś odkryje jacy jesteśmy naprawdę niedoskonali. Konsekwencją tego bywa zazwyczaj stres, wywyższanie się, agresja, złość, gniew, uzależnienia, nałogi, nadmierny perfekcjonizm. Ponosimy ogromne koszty takich zachowań i krzywdzimy nimi bliskich.

Zatem poczucie wstydu często ma kontrolę nad naszym życiem i nim kieruje, ale jest możliwe pokonanie jego. To trudne zadanie, lecz co ważne możliwe i skuteczne! Zachęcam do przeczytania innych artykułów dotyczących tego problemu.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.